ཚན་སྤེལ་དེབ།

《རང་བྱུང་གཏན་ཚིགས་ཁྲོད་ཀྱི་རྩིས་རིག་གི་གཞུང་ལུགས།》ཞེས་པའི་དེབ་དེ་ནི་དབྱིན་ཇིའི་རླབས་ཆེན་གྱི་ཚན་རིག་མཁས་ཅན་ཨེ་ས་ཁེ་ཉུའུ་ཏུན་གྱི་མཚོན་བྱེད་རང་བཞིན་གྱི་རྩོམ་ཅིག་ཡིན། དེབ་དེ་སྤྱི་ལོ་༡༦༨༧ལོར་གཏོན་ཞིང་། ཚན་རིག་གསར་བརྗེ་ཐེངས་དང་པོའི་བརྩམས་ཆོས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།

《དུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས》(A Brief History of Time)ནི་ཨིན་ཇིའི་རླབས་ཆེ་བའི་དངོས་ལུགས་རིག་པ་བ། ནག་ཁུང་གཞུང་ལུགས་དང“འབར་གས་ཆེན་མོའི”རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་གསར་འཛུགས་གནང་མཁན་སི་ཌེ་ཝིན་ཧོ་ཁེན་གྱིས་མཛད་པའི་འཇིག་རྟེན་རིག་པའི་གསུང་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། དངོས་ཁམས་རིག་པའི་ཟབ་དོན་དག་གོ་བདེ་བར་བྲིས་པའི་ཚན་རིག་ཁྱབ་སྤེལ་གྱི་དཔེ་གཞིར་འཛིན་པ་ཞིག་ཡིན།

   《རང་བྱུང་གཏན་ཚིགས་ཁྲོད་ཀྱི་རྩིས་རིག་གི་གཞུང་ལུགས།》ཞེས་པའི་དེབ་དེ་ནི་དབྱིན་ཇིའི་རླབས་ཆེན་གྱི་ཚན་རིག་མཁས་ཅན་ཨེ་ས་ཁེ་ཉུའུ་ཏུན་གྱི་ཚོན་བྱེད་རྩོམ་ཡིག་ཞིག་ཡིན། དེབ་དེ་སྤྱི་ལོ་༡༦༨༧ལོར་གཏོན། དེ་ཡང་ཐེངས་དང་པོའི་ཚན་རིག་གསར་རྗེས་ཀྱིས་ཡིད་ལེན་བྱེད་རུང་པའི་རྩོམ་ཞིག་ཡིན། དེབ་དེ་དངོས་ཁམས་རིག་པ་དང་རྩིས་རིག་པ།

དེབ་དེའི་མགོ་འདི་ལྟར་བརྩམས་ཡོད་དེ། “དུས་ཡུན་རིང་བོའི་ནང་། ཨབ་ར་དང་དེ་བཞིན་མཚོ་བོད་མཐོ་སྒང་གི་རི་དྭགས་གཙོད་དང་། བྱ་ཁྭ་ཏ། རི་བོང་། ད་དུང་སྤྱང་ཀི་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་དུ་གནས་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལས་གཞན། ཁོ་ཚོ་དང་ལྷན་དུ་འཚོ་བ་བསྐྱལ་མཁན་ལ་ད་དུང་བོད་ཀྱི་འབྲོག་པ་དང་འབྲོག་པའི་སྒོ་ཕྱུགས་རྟ་ནོར་ལུག་གསུམ་སོགས་ཡོད། སྐྱེ་འགྲོ་འདི་ཀུན་གྱི་རྟེན་གཞི་ཉག་གཅིག་པུ་ནི་རྩྭ་ཐང་ཡིན་ཅིང་། འདི་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ཁམས་ཀྱི་མ་ལག་ཁྲོད་མེད་ཐབས་མེད་པ་རྐྱང་རྐྱང་རེད།”ཅེས་པའོ། །ཡིན་ནའང་། དུས་ཡུན་རིང་བའི་བོད་པའི་ཕྱུགས་སྐྱོང་གི་ཉམས་མྱོང་ལྟར་ན། ཨབ་རའམ་ཨ་བྲ་ནི་རྩྭ་སར་གནོད་སྐྱོན་བཟོ་བའི་གདོན་གྱི་དྭངས་མར་བརྩིས་ཡོད།